والفجرمدیا | نارضایتی حضرت فاطمه (س) از خلیفهٔ اول و دوم، در معتبرترین منابع اهل سنت بازتاب یافته است. بخاری در صحیح خود از عایشه نقل می‌کند که فاطمه (س) ابوبکر را ترک کرد و تا شهادت با او سخن نگفت (۱). بیهقی نیز در سنن کبری همین مضمون را با تصریح به غضب آن حضرت آورده است (۲). این روایت‌ها نشان می‌دهد که خشم دختر پیامبر (ص) امری تاریخی و مستند است، نه ادعایی مذهبی.

ابن قتیبه دینوری در «الامامة و السیاسة» ماجرای عیادت ابوبکر و عمر را مفصل روایت کرده است. آن دو پس از غصب فدک نزد علی (ع) رفتند و از او خواستند تا واسطه شود (۳). حضرت فاطمه (س) روی خود را به دیوار برگرداند و جواب سلامشان را نداد. سپس با استناد به حدیث «رضا فاطمة من رضای»، آن دو را شاهد گرفت که او را خشمگین کرده‌اند. آن‌گاه صریحاً فرمود: «و الله لاَدعُوَنَّ اللهَ عَلَیک فی کلِّ صلاةٍ اُصَلّیها» (۴). این عبارت، نصّ روشنی بر نفرین خلفاست.

بلاذری در «انساب الاشراف» و جوهری در «السقیفة و فدک» نیز همین نفرین را با سندهای دیگر نقل کرده‌اند (۵). در روایت جوهری، حضرت پس از امتناع ابوبکر از بازگرداندن فدک فرمود: «به خدا سوگند تو را نفرین می‌کنم» (۶). ابوبکر در پاسخ گفت برای او دعا می‌کند. این تعدد طرق، روایت را از نظر قواعد رجالی اهل سنت به حدّ استفاضه می‌رساند. سبکی و شوکانی تصریح کرده‌اند که خبر مستفیض با دو یا سه طریق ثابت می‌شود و حجت است (۷).

ابن ابی الحدید معتزلی در شرح نهج البلاغه می‌نویسد که صحیح نزد او آن است که حضرت زهرا (س) در حالی که از ابوبکر و عمر خشمگین بود، به شهادت رسید (۸). او وصیت کرده بود که آن دو بر پیکرش نماز نخوانند. طبق روایت جوهری، حضرت شبانه دفن شد و عباس بن عبدالمطلب بر او نماز خواند (۹). این وصیت، اوج انزجار آن حضرت از خلفا را نشان می‌دهد و سندی زنده بر مظلومیت اوست.

قرآن کریم نیز کسانی را که خدا و رسولش را آزار می‌دهند، در دنیا و آخرت لعنت کرده است (۱۰). علی بن ابراهیم قمی ذیل آیهٔ احزاب/۵۷، آن را به آزاردهندگان حضرت زهرا (س) تفسیر کرده است (۱۱). بنابراین لعن و نفرین آن حضرت بر خلفا، هم مستند تاریخی دارد و هم پشتوانهٔ قرآنی. این امر ثابت می‌کند که غضب فاطمه (س) غضب رسول خدا (ص) و غضب الهی است و بر لعن نفرین‌شدگان او صحّه می‌گذارد.

منابع

۱. صحیح بخاری، ج۵، ص۱۷۷.
۲. سنن الکبری، بیهقی، ج۶، ص۳۰۰.
۳. الامامة و السیاسة، ابن قتیبه، ج۱، ص۱۷.
۴. همان، ص۲۰.
۵. انساب الاشراف، بلاذری، ج۱۰، ص۷۹؛ السقیفة و فدک، جوهری، ص۱۰۱.
۶. السقیفة و فدک، جوهری، ص۱۰۱.
۷. رفع الحاجب، سبکی، ج۲، ص۳۰۸؛ ارشاد الفحول، شوکانی، ج۱، ص۱۳۷.
۸. شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج۶، ص۵۰.
۹. السقیفة و فدک، جوهری، ص۱۰۱.
۱۰. قرآن کریم، سورهٔ احزاب، آیهٔ ۵۷.
۱۱. تفسیر قمی، ذیل احزاب/۵۷.

انتهای پیام/